Ode aan Ramses Shaffy, de Jim Morrisson van het Nederlandstalige lied

Deze week werd de Nederlandse muzikant Ramses Shaffy begraven. Hij zong in het Engels, in het Frans en zelfs in het Arabisch, maar eind jaren 60 brak hij door met het Nederlandstalige lied ‘Sammy’. Zijn werk is van groot belang geweest voor de Nederlandstalige muziek.
We zochten klank, beeld en tekst bij elkaar van vier klassiekers waarmee Ramses Shaffy naam heeft gemaakt.

Sammy
“Hoog, Sammy, kijk omhoog Sammy”, het is een zinnetje dat al vele generaties meegaat. De hit 'Sammy' dateert nochtans al van 1966. Het lied gaat over een jongen die gebukt lijkt te gaan onder het leven. Ramses Shaffy raadt Sammy aan om zijn problemen met opgeheven hoofd te trotseren.

Niemand weet over wie Ramses Shaffy het in 'Sammy' precies heeft. Het is wel bekend dat de overleden zanger een eeuwige optimist was, ondanks zeer moeilijke jeugdjaren. Zijn moeder had psychiatrische problemen en zijn vader ontmoette hij pas toen die op zijn sterfbed lag. Ramses kwam eerst bij zijn tante terecht, dan in een kindertehuis en ten slotte bij een pleeggezin. Daar werd Ramses goed opgevangen en kon hij zijn muzikaal talent ontwikkelen. Zo ontpopte Ramses Shaffy zich tot een succesvol en gevierd artiest.

Misschien is 'Sammy' wel een boodschap aan ons allemaal om ons goed humeur te behouden, ook als het wat tegenzit in het leven.

Bekijk een prachtige vertolking van 'Sammy' door Ramses Shaffy
De volledige tekst


Pastorale
'Pastorale' is een hemelsmooi duet, geschreven door Boudewijn de Groot en Lennart Nijgh, collega's van Shaffy. Ramses Shaffy zingt het in 1968 met Liesbeth List, een Nederlandse zangeres. In het heerlijk bombastische ‘Pastorale’ is Ramses Shaffy de zon, Liesbeth List speelt de aarde. Als Ramses Shaffy en Liesbeth List samen optraden, spatten de hartstocht en passie van het podium. De liefde beperkte zich echter tot het artistieke, want Ramses Shaffy was een homo.

Lees aandachtig de integrale tekst, dan begrijp je de interactie tussen 'de zon' en 'de aarde' op het podium.



Laat me
Alle liedjes van Ramses Shaffy hebben een autobiografisch aspect, maar ‘Laat me’ typeert hem het meest van al. Dat vond Shaffy zelf ook en hij beschouwde 'Laat me' dan ook als zijn eigen lijflied.
De songtekst van ‘Laat me’ beschrijft hoe de zanger drinkend en feestend door het leven gaat. Bart Peeters noemde hem daarom ooit "de Jim Morrisson van het Nederlandstalige lied, met dat verschil dat Shaffy zijn mateloosheid overleefd heeft".

Als de zanger een opmerking over zijn liederlijke levensstijl krijgt, dan antwoordt hij met:
“Laat me, laat me mijn eigen gang maar gaan. Laat me, laat me, ik heb het altijd zo gedaan.”

Dankzij het geld dat hij kreeg voor de auteursrechten op zijn vele liedjes kon Shaffy het zich inderdaad permitteren om zijn gang te gaan, ook lang nadat zijn artistieke carrière stokte in de jaren 80.

Ramses Shaffy bleef tot op het einde trouw aan zijn principe om met volle teugen van het leven te genieten. Hij smokkelde zelfs in zijn laatste dagen in het rusthuis wijn en sigaretten binnen. Op zijn 76ste bezweek hij uiteindelijk aan slokdarmkanker. Het volgende tekstfragment uit 'Laat me' is nu meer dan ooit toepasselijk:

Ik zal ook wel eens een keertje sterven,
daar kom ik echt niet onderuit.
Ik laat m'n liedjes nou maar zwerven,
en verder zoek je het maar uit.

Lees zeker ook de volledige tekst van het lijflied van Ramses Shaffy



Zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder

Ook in deze klassieker klinkt het devies van Ramses Shaffy door om intensief te leven. Kijk ook hoe Ramses Shaffy de daad bij het woord voegt en op een bevlogen manier op het podium staat.

De volledige tekst van 'Zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder'.



Koen Van Kelecom