Het hoofddoekenverbod in Vlaamse steden en scholen

Op de Gentse gemeenteraad vorige week vloeiden er traantjes, toen An Martens (dochter van Wilfried) moest stemmen vóór een verbod op hoofddoeken voor stadspersoneel aan het loket. Persoonlijk was ze tegen dat verbod, maar onder druk van haar partij (CD&V), steunde ze het voorstel toch. Zo werd Gent, na Antwerpen, de tweede Vlaamse stad die een deel van zijn ambtenaren verbiedt een hoofddoek te dragen. Een hoofddoek staat neutraliteit van de overheid in de weg, beweren sommigen. De moslima's, en velen met hen, vinden dat zij perfect neutraal kunnen handelen mét een hoofddoek. Het verbod om hem te dragen vinden ze een aantasting van de geloofsvrijheid.

Van algemeen verbod tot lightdresscode
Het Vlaams Belang kwam een paar maanden geleden met de eis om hoofddoeken algemeen te verbieden voor het gehele stadspersoneel. Meerderheidspartij Open VLD herformuleerde de eis naar "een verbod op het dragen van uiterlijke symbolen van levensbeschouwelijke, religieuze, politieke of andere overtuigingen" en dat voor stadsambtenaren die regelmatig met publiek in contact komen. SP.A, coalitiepartner van Open VLD in Gent, was absoluut tegen het voorstel. Open VLD zwakte zijn voorstel tot decreet nog verder af. Uiteindelijk legde Open VLD de gemeenteraad een dresscode voor die enkel voor de ambtenaren aan het loket zou gelden.


Vreemde kronkels van de democratie
Gent heeft zich altijd als verdraagzame, open stad geprofileerd. De SP.A van Gent wil dat zo houden en bleef zich dan ook verzetten tegen het hoofddoekenverbod, zelfs tegen de lightversie ervan. Dus moest Open VLD bij de oppositie op zoek gaan naar steun voor zijn voorstel. Vlaams Belang sprong natuurlijk op de kar en ook de Gentse CD&V-fractie reageerde positief. Maar van die laatste partij hadden twee leden openlijk bezwaar tegen het partijstandpunt: de al genoemde An Martens en Monica Van Kerrebroek, beter bekend als "zuster Monica". Die droeg jarenlang zélf een sluier. Intussen heeft ze haar kapje afgezet, maar ze blijft resoluut tegen een verbod op hoofddoeken. De christelijke partij respecteerde het standpunt van de zuster, maar An Martens werd verplicht om op het groene knopje te drukken. Resultaat: 26 stemmen voor, 23 tegen, voorstel goedgekeurd.
Ook in Antwerpen nam de democratie een vreemde bocht om het hoofddoekenverbod concreet te maken: Patrick Janssens (SP.A) won de gemeenteraadsverkiezingen in oktober 2006, onder andere dankzij veel stemmen van allochtonen. In zijn bestuursakkoord formuleerde hij toch een verbod op het dragen van religieuze symbolen, zeer tegen de zin van de allochtone gemeenschap.

Tulbanden, keppeltjes en lintjes
Door de algemene formulering van het verbod zijn in principe alle uiterlijke symbolen verboden, dus ook keppeltjes (het hoofddeksel van de Joden) en tulbanden. In Antwerpen wordt dat verbod strikt toegepast en mogen de ambtenaren met een publieke functie zelfs de aids-solidariteitslintjes van sensoa niet opspelden.
In Gent zal de uitvoering van het verbod minder strikt worden toegepast: de schepen van Personeelsbeleid is Fatma Pehlivan, allochtoon en lid van SP.A. Zij is verantwoordelijk voor de uitvoering van het verbod en heeft al aangekondigd dat ze enkel actie zal ondernemen als er een klacht wordt ingediend.


En op school?
De hoofddoekenstrijd woedt ook op de Vlaamse scholen. Leerkrachten zijn tenslotte ook ambtenaren met een publieke functie. Het Vlaamse Gemeenschapsonderwijs (GO) heeft een richtlijn die het dragen van religieuze symbolen afraadt, zowel voor leerkrachten als leerlingen. Leraars levensbeschouwelijke vakken mogen volgens deze richtlijn wel een hoofddoek of andere religieuze symbolen dragen, maar enkel tijdens de lesuren. Vorig jaar nog werd een moslimleerkracht ontslagen, omdat ze een hoofddoek droeg buiten het klaslokaal. De lerares vocht haar ontslag aan en kreeg uiteindelijk gelijk van de rechtbank. De school gaat op haar beurt in beroep. Het debat rond het dragen van de hoofddoek is dus nog bijlange niet achter de rug.

Koen Van Kelecom


Wat vind jij ervan? Ben je voor of tegen het hoofddoekenverbod voor ambtenaren? Stem erover in onze poll (rechterkolom).